PERCEPTION+OF+OPEN+&+DISTANCE+EDU.+IN+TURKEY

"Açık ve Uzaktan Öğretim Algısı" başlıklı çalışma için ilgili başlığınızı açarak içerikleri yükleyip kaydedebilirsiniz. Makalede olması gereken sıralamaya göre yapmaya dikkat ediniz. (Giriş ve literatür-Amaç/ Önem/Varsayım/Sınırlılık/araştırma Soruları-Yöntem/Örneklem-sonuç


 * ===**TÜRKİYE’DEKİ AÇIK ve UZAKTAN ÖĞRETİM ALGISI **===

ÖZET
Açık ve Uzaktan Öğrenme, dünyanın farklı yerlerinde farklı tanımları olan bir çalışma alanıdır. Bu farklılık, kişilerin çevreden gelen bilgileri seçme, organize etme ve yorumlama sürecindeki bakış açılarından kaynaklanmaktadır. Bu çalışmanın amacı Türkiye’deki Açık ve Uzaktan Öğrenme algısını belirlemeye çalışmaktır. Bu amaca yönelik olarak hazırlanmış olan araştırma soruları, Eskişehir, Afyon ve Amasya ili sınırları içerisindeki 672 adet, farklı demografik özelliklere sahip lise ve üniversite öğrenci-öğretmenlerine anket yoluyla yöneltilmiştir. Ankete katılanlardan 205 kişi anketi internet ortamında, 467 kişi ise yüz yüze yapılan görüşmeler sırasında yanıtlamıştır. Elde edilen nicel verilerin analizi için SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) programı kullanılmıştır. Bulgular cinsiyet, kişilik özellikleri ve yaş grupları açısından değerlendirilmiştir. Elde edilen bulguların alanla ilgili daha sonraki çalışmalara yol göstereceği düşünülmektedir. //Anahtar Kelimeler : Açık ve uzaktan öğrenme, açık öğretim,yüz yüze öğrenme, algı. //

Açık ve uzaktan öğrenme farklı biçimlerde tanımlanmaktadır. En sık kullanılan tanımlardan biri Keegan (1986) tarafından, öğrenen ve öğretenlerin genelde aynı mekânda olmadığı, kurumsal bir yapının altında yer alan, elektronik ortamların ve teknolojilerin iki yönlü iletişimini sağlamak amacıyla kullanıldığı ve büyük ölçüde bireysel öğrenmenin gerçekleştiği öğrenme süreçleri olarak tanımlanmıştır. Öte yanda, UNESCO (2002) açık ve uzaktan öğrenmeyi eğitim ve yetiştirme imkânlarına erişimi açma (kolaylaştırma), öğrenenleri zaman ve mekân sınırlılıklarından kurtarma ve bireylere esnek öğrenme imkânları sunma üzerine odaklanan yaklaşımlar şeklinde tanımlamıştır. Son yıllarda en sık kabul gören tanıma göre uzaktan eğitim,öğrenenlerin birbirlerinden ayrı olduğu, öğrenenlerin, kaynakların ve öğretenlerin etkileşimli uzaktan iletişim teknolojileriyle bağ kurdukları, kurum tabanlı, yapılandırılmış (formal) eğitimdir. (Simonson, Smaldino, Albright ve Zvacek, 2006). Aydın (2011) ise Türkiye’deki uygulamaları dikkate alarak Simonson ve diğerlerinin tanımını şu şekilde uyarlamıştır: Açık ve uzaktan öğrenme, öğrenenlerin birbirlerinden ve öğrenme kaynaklarından zaman ve/veya mekân bağlamında uzaktan olduğu, birbirleriyle ve öğrenme kaynaklarıyla etkileşimlerinin uzaktan iletişim sistemlerine dayalı olarak gerçekleştirildiği öğrenme sürecidir.
 * GİRİŞ **

Türkiye’de 2009-2010 yılı itibariyle açık ve uzaktan öğrenme imkânı sunan 35 üniversite olduğu görülmüştür (Aydın, 2011, s. 54). Bu üniversiteler arasında, 43’ü ön lisans, 12’si lisans, 1 lisans tamamlama ve 4 yüksek lisans olmak üzere 60 programla en fazla açık ve uzaktan öğrenme imkânı sunan üniversite Anadolu Üniversitesi olmuştur (Aydın, 2011, s. 54). Temelini 1958’de Eskişehir İktisadi ve Ticari İlimler Akademisi’nin kurulması ile atan Anadolu Üniversitesi, verdiği eğitimler ve sahip olduğu öğrenci sayısı ile dünyanın en büyük üniversiteleri arasına girmiştir. Anadolu Üniversitesi’nin uzaktan eğitim uygulayan üç fakültesi dâhil toplam 12 fakültesi, 6 yüksekokulu, 1 Devlet Konservatuvarı, 3 meslek yüksekokulu, 9 enstitüsü, 23 araştırma ve uygulama merkezi ve 15 araştırma-geliştirme-uygulama birimi vardır (Anadolu Üniversitesi, 2011). Üniversitenin örgün eğitim öğrenci sayısı 22.149 iken Açık öğretim öğrenci sayısı 1.363.571’dir (Anadolu Üniversitesi, 2011).

Anadolu Üniversitesi, eğitim alanında ülkemizde birçok ilke imza atmıştır. Bu ilklerin başında Uzaktan Öğretim Sistemini sürdürülebilirlik içinde uygulamaya koyması gelmektedir. Anadolu Üniversitesi bünyesinde başlatılan Açık Öğretim Fakültesi de, bu Uzaktan Öğretim Sisteminin temel taşı olmuştur. Açık öğretimin doğuşu, Türk Yükseköğretim sistemini yeniden düzenleyen ve 6 Kasım 1981’de yürürlüğe giren 2547 sayılı kanunun üniversitelere açık öğretim yapma hakkını tanıyan 5. ve 12. maddeleri ile gerçekleşmiştir. Açık öğretim, 1982-83 öğretim yılında Açık Öğretim Fakültesinin Anadolu Üniversitesi’nde hizmet vermeye başlamasıyla birlikte faaliyete geçmiştir..(Anadolu Üniversitesi, 2011). Açık Öğretim Fakültesinin ilk açıldığı yıllarda fakülteye kayıt olan öğrenci sayısının çokluğu, yükseköğrenim ihtiyacını karşılamada açık öğretimin alacağı büyük rolü ortaya koymuştur. Anadolu Üniversitesi Açık Öğretim Fakültesinin verdiği lisans ve ön lisans programları sadece Türkiye ile sınırlı kalmamış, bu programlar KKTC, Azerbaycan ve bazı Batı Avrupa ülkelerine kadar ulaşmıştır. Bu programlara 2000’li yıllara gelindiğinde Okul Öncesi ve İngilizce Öğretmenliği Lisans Programları ve Türkiye’de bir ilk olan İnternet tabanlı Bilgi Yönetimi Ön lisans Programı eklenmiştir. Bu programlar yakın zamanda açılan Felsefe, Sosyoloji ve Edebiyat gibi bölümlerle daha da zenginleştirilmiştir. Açık Öğretim Fakültesi derslerini, çağın değişen teknolojik koşullarına ve eğitim gereksinimlerine göre düzenleyerek sunmuştur. Bu bağlamda dersler; kitap, televizyon, radyo, CD ve internet gibi değişik medya araçları yoluyla ve farklı yerlerdeki akademik danışmanlık merkezleriyle öğrencilere sunulmuştur. Anadolu Üniversitesi Açık Öğretim sisteminde gösterdiği sürdürülebilir başarısıyla hem Türkiye’de hem de dünyada örnek bir kurum olmuştur. Açık ÖğretiminTürkiye’nin kalkınmasındaki ve eğitim düzeyindeki etkisi ise oldukça yüksektir. Bu etkinin önemi, Açık ve Uzaktan Öğretimin çok ciddi ivme kazanmasıyla daha da anlamlı olmuştur.

Yukarıda bahsedilen lisans ve ön lisans programlarına sahip, dersleri çağa uygun birçok medya aracı ile donatan, akademik danışmanlık, organizasyon ve öğrenci işleri gibi hizmetleri veren Anadolu Üniversitesi Açık Öğretim Fakültesi’nin bu özelliklerinden sonra akla gelen soru Açık öğretimin genel olarak tüm dünyada insanlar tarafından nasıl algılandığı olmuştur. Bu doğrultuda, bu çalışma da yapılan bir anket ile Anadolu Üniversitesi Açık Öğretim Fakültesinin Türk halkı tarafından nasıl algılandığı araştırılmaya çalışılmıştır.


 * 2. LİTERATÜR **

Açık ve uzaktan öğrenme kökeni 19. Yüzyılın sonlarına dayanan, özellikle 20. Yüzyılın son çeyreğinde daha yaygın uygulamalarına rastlanılan disiplinler arası bir çalışma alanıdır. Açık ve uzaktan öğrenme alanını ve uygulamalarını ifade etmek amacıyla farklı kavramlar kullanılmaktadır: Açık öğretim, uzaktan eğitim, uzaktan öğretim, e- öğrenme, İnternet tabanlı öğretim, İnternette eğitim, Web destekli öğretim, yaygın eğitim, esnek öğrenme ve sanal eğitim bu farklı kavramlardan ülkemizde sık rastlanılanlarıdır. Bu kavramlar arasında küçük farklar olmakla birlikte evrensel literatürde genellikle birbirleri yerine kullanılmaktadır. Türkiye’de ise tamamen pratik nedenlerle açık öğretim, uzaktan eğitim ve e-öğrenme kavramları farklı uygulamaları ifade etmek için kullanılmaktadır (Aydın,2011). Bu farklı kullanım, ülkemizde 1980’lerden bugüne süregelen kitlesel Anadolu Üniversitesi Açık öğretim sistemi ile yeni atılım gösteren, daha küçük gruplara odaklanan ve bilgisayar ağlarına dayalı yürütülen açık ve uzaktan öğrenme uygulamaları arasındaki ayrımı ortaya koymaktadır.Benzer bir şekilde bu çalışma da, “Türk Halkı”nın algısının yönetsel nedenlerle şekillendiğini varsaymaktadır.

Açık ve uzaktan öğrenme, tüm dünyada ilgi çekmekte ve yaygınlaşmaktadır. Açık ve uzaktan öğrenme talebi ve arzı özellikle iletişim teknolojilerindeki gelişmelere bağlı olarak hızlı bir artış göstermekte ve, açık ve uzaktan öğrenmenin etkililiğine yönelik farklı algılar ortaya koymaktadır. Bu algılar açık ve uzaktan öğrenmenin kabul edilmesine ve yaygınlaşmasına yönelik tutumları da etkilemektedir. Açık ve uzaktan öğrenmeye ilişkin algıların saptanması üzerine yapılan her çalışmada algıların kişiden kişiye, bir meslek grubundan diğerine ve bir ülkeden diğerine farklılık gösterdiği ortaya çıkmıştır. Hannay ve Newvine (2006) 217 lisans öğrencisi ile yaptıkları çalışmada, öğrencilerin büyük bir kısmının (% 88) başka sorumlulukları olduğu için ve diğer bir kısmının da (% 20) geleneksel öğrenmede derslerin verilmesine yönelik kısıtlı imkânlar olduğu için uzaktan ve açık öğrenmeyi tercih ettikleri ortaya çıkmıştır. Aynı çalışmada, öğrencilerin yarısından fazlasının (% 59) açık ve uzaktan öğrenmede ders notlarının daha yüksek olduğu ortaya çıkmıştır. Aynı şekilde Ojo ve Olakulehin (2006) Nijerya’da 120 uzaktan öğretim öğrencisi ile yaptıkları çalışmada, öğrencilerin % 55’inin açık ve uzaktan öğrenmede kullanılan ders materyallerinin geleneksel öğrenmede kullanılan ders materyallerinden daha yüksek kalitede olduğunu düşündüğü ortaya çıkmıştır. Bu çalışmadan çıkan genel sonuç ise, öğrencilerin birçoğunun açık ve uzaktan öğrenmeye yönelik olumlu bir tavır sergilediği olarak belirtilmiştir. Nasser ve Abouchedid (2000) Lübnan’da 7 okul müdürü ve 112 öğretmenle yaptığı çalışmada ise açık ve uzaktan eğitime algılanmasına yönelik daha farklı sonuçlar ortaya çıkmıştır. Okul müdürleri, açık ve uzaktan öğrenmeye ilişkin negatif bir tavır sergilemişlerdir. Öğretmenlerin ise % 50’den fazlasının açık ve uzaktan eğitim hakkında çok bilgisi olmadığı ancak açık ve uzaktan eğitim sürecini ve teknolojilerini öğrenmek için büyük çaba sarf edebileceklerini söylemişlerdir. Hong Kong Açık Üniversitesi’nde 488 işveren ve 2,558 öğrenci arasında yapılan bir çalışmada (1999) ise, işverenlerin % 90’ından fazlasının, çalışanların açık ve uzaktan öğrenme yolu ile bir programa kayıtlı olmasının onların kişisel ve profesyonel gelişimleri için bir avantaj olarak gördükleri sonucu ortaya çıkmıştır. Aynı çalışmada öğrencilerin % 80’i Hong Kong Açık Üniversitesi’nde açık ve uzaktan aldıkları eğitimin profesyonel gelişimleri için ve %90’ının da kişisel gelişimleri için faydalı gördükleri ortaya çıkmıştır. Görüldüğü gibi, açık ve uzaktan öğrenmeye yönelik yapılan algı çalışmalarında, kişilere, ülkelere ve meslek gruplarına bağlı olarak farklı sonuçlara ulaşılmıştır.

Türkiye’de açık ve uzaktan öğrenmeye yönelik öğrenci görüşlerini ortaya koyma amacıyla gerçekleştirilen çalışmalarda, diğer ülkelerdekine benzer sonuçlara ulaşılmıştır. Bazı çalışmalarda öğrencilerin olumlu bazılarında ise olumsuz görüşlere sahip oldukları belirtilmiştir. Örneğin, Ural (2007) doktora öğrencileriyle gerçekleştirdiği çalışmasında, öğrencilerin doğrudan açık ve uzaktan öğrenmeye yönelik olumlu izlenimleri olmadığını belirlemiştir. Benzer biçimde, Can (2004) 620 Açık öğretim öğrencisiyle ve Demirli (2002) 30 öğrenciyle gerçekleştirdikleri çalışmalarda, öğrencilerin çoğunun yüz yüze öğretim programlarını tercih ettiklerini saptamışlardır. Şimşek, Alper ve Çakır-Balta (2006) öğretmen adaylarının katılımıyla gerçekleştirdikleri çalışmada da benzer sonuca ulaşmışlardır. Öte yanda, Ateş ve Eralp (2008) öğretmen adayları üzerine yaptıkları çalışmada katılımcıların açık ve uzaktan öğrenmeye ilişkin kararsız bir tutum sergilediklerini bulmuşlardır. Bu durumu da öğrencilerin açık ve uzaktan öğrenmeye yönelik yeterli bilgi ve deneyime sahip olmamalarıyla ilişkilendirmişlerdir. Ağır, Gür ve Okçu (2008) ise özel ve devlet okullarında çalışan öğretmenlerin uzaktan eğitime yönelik tutum düzeylerinin olumlu yönde olduğunu ortaya koymuşlardır. Literatürde yer alan çalışmaların büyük bölümü yüz yüze programlara devam eden öğrencilerle, öğretmen ya da öğretim elemanlarıyla gerçekleştirilmiştir.


 * Araştırmanın Amacı **

<span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;"> Bu araştırmanın temel amacı, Türkiye sınırları içerisinde yaşayan kişilerin açık öğretim kavram ve kapsamına ilişkin algı ve beklentilerini ortaya çıkarmak ve önerilerde bulunmaktır. Bu amaç çerçevesinde aşağıdaki sorulara yanıtlar aranmıştır.
 * <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Açık öğretimin tercih edilme nedenleri nelerdir?
 * <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Açık öğretimin hizmet süreçleriyle ilgili haberdarlık düzeyi nedir?
 * <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Açık öğretimin yüz yüze öğretim kadar etkili olduğu düşünülüyor mu?
 * <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Açık öğretim diplomasıyla yüz yüze eğitimden alınan diploma eşdeğer midir?
 * <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Açık öğretimin yüz yüze öğretim kadar etkili olduğu düşünülmekte midir?
 * <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Açık öğretim fakülte hizmet ve süreçleri konusunda kişiler ne kadar bilgiye sahiptir?


 * <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;"> Araştırmanın Önemi **

<span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;"> Açık öğretim ve uzaktan öğrenme çağımızın eğitim sisteminde bilgi ve iletişim teknolojilerindeki gelişmelere paralel olarak varlığını her geçen gün daha iyi hissettirmektedir. Teknolojik ve sosyal gelişmeler açık öğretim ve uzaktan öğrenmenin uygulama alanlarını genişletmekte, bir zamanlar hayal bile edilemeyecek yeni ufuklar açmaktadır. Ne var ki bu kadar önemli iki kavrama ilişkin algılar özellikle ülkemizde önyargıdan öteye geçmemekte, kimi zaman insanlara itici bir bakış açısı kazandırmaktadır. Bu araştırmayla açık öğretim ve uzaktan öğrenmeye ilişkin algılar betimleyici bir yaklaşımla belirlenmeye çalışılacaktır.


 * <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;"> Sayıltılar **

<span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;"> 1. Veri toplama aracının tüm yetkileri kapsadığı ve görüşleri ortaya çıkaracak nitelikte olduğu varsayılmaktadır. 2.Bu çalışmada uygulanan ankete katılan herkesin nesnel ve güvenilir yanıtlar verdiği varsayılmaktadır. 3.Anketi çevrimiçi olarak dolduranlar anketi sadece bir kez cevaplamışlar ve nesnel ve güvenilir yanıtlar vermişlerdir.


 * <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;"> Sınırlılıklar **

<span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;"> 1.Bu araştırma anketteki sorularla sınırlıdır. 2. Araştırma, Eskişehir, Afyon ve Amasya ili sınırları içerisindeki, anketin uygulandığı lise ve üniversite öğrenci-öğretmenlerin görüşleri ile sınırlıdır. 3.Bu çalışmada toplanan veriler 672 kişiden elde edilmiştir. 4.Demografik özellikler yaş, cinsiyet, eğitim ve iş durumu olarak sınırlandırılmıştır. 5.Örneklem rastgele seçildiği ve çevrimiçi veri toplandığı için katılımcılar farklı demografik özelliklere sahiptir. 6.Elde edilecek bulgulardan yola çıkılarak varılacak sonuç ve genellemeler, araştırmanın evreni için geçerlidir.


 * <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Tanımlar **

<span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Açık ve uzaktan öğrenme: Öğrenenlerin birbirlerinden ve öğrenme kaynaklarından zaman ve/ veya mekân bağlamında uzaktan olduğu, birbirleriyle ve öğrenme kaynaklarıyla etkileşimlerinin uzaktan iletişim sistemlerine dayalı olarak gerçekleştirildiği öğrenme sürecidir (Aydın, 2011, s. 12). <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Görüş: Olaylara, düşüncelere ya da nesnelere biçilen değer, onlar için verilen yargı, belirtilen kanı. <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Beklenti: Yönetici yardımcılarının, yöneticilerden, okul işleyişine ilişkin konu ve işlerde yetkili olmayı istemeye ilişkin görüşleri.


 * <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">YÖNTEM **


 * <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Araştırma modeli **

<span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Bu çalışmada insanların algı, tavır, tutum veya düşüncelerini öğrenmek için kullanılan nicel araştırma yöntemlerinden betimleyici bir yaklaşım olan anket yöntemi (cross-sectional survey) uygulanmıştır.


 * <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Evren ve örneklem **

<span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Bu çalışmanın amacı ülkemizde yaşayan insanların açık ve uzaktan öğretime karşı algılarını ölçmektir. Dolayısıyla çalışmanın evreni tüm Türkiye halkıdır. Grubun örneklemi toplam 672 kişiden oluşmaktadır. Katılımcılar rasgele belirlenmiş ve hazırlanan anket uygulanmıştır.


 * <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Veri toplama aracı **

<span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Verilerin elde edilmesi için anket veri formu kullanılmıştır. Anket soruları hazırlandıktan sonra küçük gruplar ile pilot uygulama yapılmış ve gerekli görülen alanlarda düzeltme yapılmıştır. Anket 4 araştırma sorusu üzerine yapılandırılmıştır. Anketin birinci kısmında katılımcıların demografik bilgileri (yaş, cinsiyet, eğitim ve iş durumu) ölçülmüştür. Toplam 10 seçenek verilerek katılımcıların” Size göre açık öğretimin tercih edilme nedeni/nedenleri ne olabilir?” sorusuna cevap vermeleri istenmiştir. “Açık öğretim hizmet ve süreçleri ile ilgili aşağıdaki hizmetlerden ne ölçüde haberdarsınız?” sorusuna cevap alabilmek için dörtlü Likert ölçeğinden oluşan sekiz maddelik hizmetleri sıralayan soru yöneltilmiştir. Katılımcılardan “Açık öğretimde öğrenme yüz yüze öğretimde öğrenme kadar etkili midir?” sorusuna cevap alabilmek için beşli Likert ölçeğinden oluşan üç soru sorulmuştur. Ve son olarak “Açık öğretim diploması ile yüz yüze eğitim yoluyla alınan diploma eş değer midir?” sorusuna cevap alabilmek için yine beşli Likert ölçeği ile yapılandırılan iki maddelik soru yöneltilmiştir. Uygulanan anketlerin 205 tanesi web üzerinden, 467 tanesi ise yüz yüze yapılan görüşmeler sırasında katılımcılara verilmiştir.


 * <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Verilerin analizi **

<span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Uygulanan anketlerin verileri excel dosyasında toplanmış ve verilerin analizi için SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) programı kullanılmıştır. Araştırmaya katılan 672 katılımcının yaş aralığı 14 ile 55 arasındadır. 672 katılımcıdan 30’u yaşını belirtmemiştir bu sebeple yaş göz önüne alınarak yapılan analizlere dahil edilmemişlerdir. Veriler değerlendirilirken katılımcılar yaşlarına göre yeniden gruplandırılmışlardır. Buna göre gruplar, 19 yaşından küçük, 19-25 yaş arası ve 25 yaşından büyük olanlar şeklinde belirlenmiştir. Bu katılımcılar bu şekilde gruplanarak normal dağılım eğrisine yakın bir dağılım sağlanmıştır. Bu dağılıma göre katılımcıların % 36,5’i 19 yaşa kadar, %30,6’sı 19-25 yaş arasında ve %32,9’u 25 yaş üstündedir. Araştırmanın analizleri için açık öğretimin tercih edilme nedenleri, hizmet süreçleriyle ilgili haberdarlık düzeyi, yüz yüze öğretim kadar etkili olup olmadığı ile ilgili bütün maddelere ki kare (chi square) testi uygulanmıştır. Araştırma sonuçlarında bazı maddelerde anlamlı fark görülmezken, bazılarında anlamlı farklara rastlanmıştır. Katılımcıların cinsiyet farklılıklarını demografik özellik olarak göz önünde bulundurarak, açık öğretimin tercih edilme sebepleri arasında kişisel gelişim, çalışıyor olma durumu, meslek edinme ya da meslekte yükselme, askerlik, örgün eğitim için yeterli puan alamamış olma durumu, açık öğretimin düşük maliyetli olması, fiziksel engeller sonucu tercih nedeni olma durumu arasında anlamlı fark görülmemiştir. Fakat, açık öğretimin kişilik özelliklerine uygun olmasının kişinin programı seçimine etkisi maddesinde anlamlı fark görülmüştür (Pearson /2 (1, N=673)= 6,32, p<0,05). Açık öğretimi seçme nedenleri araştırılırken eğitim durumları demografik özellik olarak göz önünde bulundurulduğunda ise anlamlı fark görülen maddeler, kişisel gelişim (Pearson /2(5,N=661)=21, p<0,01), çalışıyor olmak (Pearson /2 (5, N=661)=13,22, p<0,05), meslek edinme (Pearson /2 (5, N=661)=24,3, p<0,01), askerlik (Pearson /2 (5,N=661)=50, p<0,01), fiziksel engel (Pearson /2 (5,N=661)=13,4, p<0,05) maddeleridir. Katılımcıların iş durumu dikkate alınarak maddeler analiz edildiğinde ise kişisel gelişim, çalışıyor olmak, meslek edinme, askerlik amaçlı açık öğretim tercihinde anlamlı fark görülmüştür. Yaş grupları göz önünde bulundurularak katılımcıların açık öğretim programlarından haberdar olup olmadıklarını ölçen maddelerde ise, ikinci üniversite okuma şansı, e-sertifika, uzaktan eğitim programları, e-içerik, yunus emre bilgi portalı, TRT-Okul haberdarlığı maddelerinde anlamlı fark görülmüştür. Uzaktan yüksek lisans yapma ve anapod maddesinde ise anlamlı fark yoktur. Açık öğretim programının yüz yüze öğretim kadar etkili olduğunun düşünülüp düşünülmediğini ölçen maddelerin hepsinde, yüzyüze eğitim kadar etkili olması, iki program arasında kolaylık zorluk farkı olmaması, açık öğretimi başkalarına tavsiye etmeleri, yüz yüze eğitimin diploması kadar geçerli olduğu ve aynı avantajı sağladığını araştıran maddelerin hepsinde anlamlı fark görülmüştür.


 * <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">SONUÇ **

<span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Bu araştırma ile Türk halkının Açık ve Uzaktan öğrenmeyi nasıl algıladığı ortaya koyulmaya çalışılmıştır.Halkın tanıdığı kavram olması nedeniyle "Açık ve Uzaktan öğrenme" yerine "Açık öğretim" kavramı ile yöneltilen anket sorularına verilen yanıtlarda cinsiyet ile açık öğretimin tercih edilme nedenleri arasında anlamlı fark görülmemiştir. Kişilik özellikleri ve açık öğretimin tercih edilme nedenleri arasında anlamlı fark ortaya çıkmıştır. Bu farkın ortaya çıkışı, açık ve uzaktan öğrenmenin farklı ihtiyaçlardaki öğrenenlere eğitimde fırsat eşitliği sağlaması açısından bakıldığında oldukça anlamlıdır. Ancak, zorunlu askerlik görevini ertelemek için bir açık öğretim programında kayıtlı görünmek, eğitimde fırsat eşitliği bağlamında değerlendirilmemelidir. Yaş grupları açısından açık öğretim hizmetlerinden haberdar olma durumuna bakıldığında, görsel ve yazılı kanallarla vurgulanmakta olan programlarda anlamlı fark ortaya çıkmıştır. Açık öğretim programının yüz yüze öğretim kadar etkili olduğunun düşünülüp düşünülmediğini ölçen maddelerin hepsinde anlamlı fark görülmüştür. Bu da katılımcıların, açık öğretimin yüz yüze eğitim kadar etkili, geçerli, zorluk derecesinin ise aynı olduğu konusunda bilgi sahibi oldukları şeklinde değerlendirilebilir. Bu çalışmadan elde edilen bulgular ile açık ve uzaktan öğrenme alanına katkı bağlamında yeni çalışmalar yapılabilir.


 * <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Kaynakça **

<span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Ağır, F. Gür, H. ve Okçu, A. (2008) Özel okullarda ve devlet okullarında çalışan ilköğretim öğretmenlerinin uzaktan eğitime karşı tutumlarının belirlenmesi. The 8th International Educational Technology Conference, IETC 2008 Proceedings (370 -375), May 6th - 9th 2008, at Anadolu University in Eskişehir.

<span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Anadolu Üniversitesi (2011). Anadolu Üniversitesi Tanıtımı. https://www.anadolu.edu.tr/ üniversitemiz/hakkinda.aspx adresinde 30 Mayıs 2012 tarihinde erişilmiştir.

<span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Anadolu Üniversitesi (2011). Açık Öğretim Sistemi. https://www.anadolu.edu.tr/aos/aos_ tanitim/aos_tanitim.aspx adresinde 30 Mayıs 2012 tarihinde erişilmiştir.

<span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Ateş, A. ve Altun, E. (2008). Bilgisayar öğretmeni adaylarının uzaktan eğitime yönelik tutumlarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 28 (3), 125 – 145

<span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Aydın, C. H. (2011). Açık ve Uzaktan Öğrenme: Öğrenci Adaylarının Bakış Açısı. Ankara: Pegem Akademi.

<span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Can, E. (2004). Uzaktan eğitim öğrencilerinin eğitimleri değerlendirmeleri. XIII. Ulusal Eğitim Bilimleri Kurultayı’nda sunulan bildiri, 6 - 9 Temmuz 2004 İnönü Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, Malatya

<span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Hannay, M., & Newvine, T. (2006). Perceptions of Distance Learning: A Comparison of Online and Traditional Learning. MERLOT Journal of Online Learning and Teaching, II(1), s. 1-11.

<span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Keegan, D. 1986. The foundations of distance education. London: Croom Helm.

<span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Nasser, R., & Abouchedid, K. (2000). Attitudes and Concerns towards Distance Education: The Case of Lebanon. Online Journal of Distance Learning Administration, III(4), s. 1-10.

<span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Ojo, D. O., & Olakulehin, F. K. (2006). Attitudes and Perceptions of Students to Open and Distance Learning in Nigeria. International Review of Research in Open and Distance Learning, VII(1), s. 1-10.

<span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">The Open University of Hong Kong (1999). Employer and Student Perceptions of Distance Education and Studying at OUHK. Centre for Research in Distance & Adult Learning and Public Affairs Unit. The Open University of Hong Kong.

<span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Simonson, M. Smaldino, S. Albright, M. ve Zvacek, S. (2006). Teaching and learning at a distance - Foundations of distance education (3rd ed.). New Jersey: Prentice Hall.

<span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Şimşek, N., Alper, A. ve Çakır- Balta, Ö. (2007). Perceptions of preservice teachers about web based learning. International Journal of Human and Social Sciences, 1(4), 235- 238.

<span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">UNESCO (2002). Open and distance learning, trends, policy and strategy considerations division of higher education. Paris: UNESCO.

<span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif; font-size: 110%;">Ural, O. (2007). Attidues of graduate students toward distance education, educational technologies and independent learning. Turkish Online Journal of Distance Education 8(4). ||